Bursit, tendon ve kemikler arasında tampon görevi yapan ve bu bölgeyi kayganlaÅŸtıran sıvı keselerinin (bursa) iltihaplanmasıdır. Kalça eklemi bursiti (torakanterik bursit) ise kalça bölgesinde bulunan ve kalça kaslarının kemik çıkıntıları olan trokanter üzerinde yer alan sıvı dolu bir kesenin iltihaplanması veya tahriÅŸ olması durumudur. Trokanterik bursa adı verilen bu yapı, kalça kaslarının kemikle sürtünmesini azaltmak ve yumuÅŸatmak amacıyla kaygan bir sıvı salgılar.
Trokanterik bursit, genellikle aşırı sürtünme, travma veya tekrarlayan kullanım gibi faktörlerden kaynaklanır. Aşırı koÅŸma, yüksek etkili spor aktiviteleri, uzun süreli oturma veya kalça üzerinde sürekli basınç, bursit oluÅŸma riskini artırabilir. Bunun yanı sıra, kas dengesizlikleri, postür bozuklukları veya baÅŸka saÄŸlık sorunları da bursitin geliÅŸimine katkıda bulunabilir.
Kalça eklemi çevresinde bulunan trokanterik bursanın ÅŸiÅŸerek, enflamasyona uÄŸraması ve aÄŸrı oluÅŸumunun bazı olası sebepleri aÅŸağıda sıralanmıştır:
Trokanterik bursit, kalça bölgesindeki büyük bir kemik çıkıntısı olan trokanter üzerindeki bursanın iltihaplanması durumunda ortaya çıkar. Bu durumun belirtileri ÅŸunlardır:
AÄŸrı: Üzerine yatınca gece uykudan uyandırabilen, baÄŸdaÅŸ kurma gibi kalça bölgesini gerici egzersizlerde ayrıca uzun yürüme, bisiklet binme gibi aktivitelerden sonra kalçanızın dış kısmındaki kemik çıkıntının üzerinde hissedilen aÄŸrı.
Hassasiyet: Kalçanızın dış kısmındaki kemiÄŸin üzeri zamanla hassaslaşır.
Topallama: Özellikle gece hasta trokanterik bursitin olduÄŸu tarafın üzerine doÄŸru yatarsa, sabah ilk kalktığında ilk birkaç dakika topallayarak yürür. Daha çok tedavisi gecikmiÅŸ olgularda da aÄŸrıya baÄŸlı olarak, hasta doktora topallama ÅŸikayeti ile baÅŸvuru.
Bursit belirtileri ile saÄŸlık kuruluÅŸlarına baÅŸvuran hastalarda ilk olarak detaylı bir tıbbi öykü alınarak eklem aÄŸrısı sorununun ne kadar süredir devam ettiÄŸi, aÄŸrının ne zaman artıp azaldığı, yaÅŸam tarzının nasıl olduÄŸu gibi konularda bilgi alınır. Belirli bir spor faaliyeti ile ilgileniliyorsa bu konu hakkında hekime mutlaka bilgi verilmelidir. Hekim tarafından yapılacak fiziksel muayene ile kalçanızın dış tarafında aÄŸrı ve hassasiyet olması trokanterik bursiti düÅŸündürür. Trokanterik bursit tanısını bazen koymak kolay olmayabilir. Aynı bölgede bulunan Gluteus medius tendonunun bozuklukları ile ayırıcı tanısını yapmak için etkilenen bölge detaylı olarak incelenir, bazı hareketler yapılması istenerek eklemin hareket kabiliyeti konusunda fikir edinilebilir. Bu muayenede elde edilecek bulguların ardından genellikle bazı tanı testlerine baÅŸvurulur. Bu tanı testlerinden bazıları ÅŸunlardır:
Trokanterik bursit öncelikle ilaç tedavisi yani medikal tedavi baÅŸlanır. Hastaya kaçınması gereken hareketler öÄŸretilir.
Trokantare bursit için bir takım fizik tedavi hareketleri yani egzersiz tavsiye edilir. Bunlarla iyileÅŸmezse mutlaka bir fizyoterapiste danışıp fizik tedavi senaslarına baÅŸlaması tavsiye edilir.
Trokanterik bursit yani Kalça Bursit, fizik tedavi ile olumlu sonuç veren bir durumdur. Fizik tedavi, aÄŸrıyı azaltmaya, kasları güçlendirmeye ve eklem hareketliliÄŸini artırmaya yardımcı olur. Bu tedavi yöntemi, hastanın günlük aktivitelerine dönmesini kolaylaÅŸtırır ve iyileÅŸme sürecini hızlandırır.
Özellikle Trokanterik bursitin fizyoterapisinde aÅŸağıdaki 2 konuya odaklanılmaktadır;
Ultrason eÅŸliÄŸinde kortizol enjeksiyonu trokanterik bursit tedavisinde oldukça etkilidir. Bursa içine yapılan enjeksiyon ile bazen aylarca hatta kalıcı rahatlama oluÅŸur.
Enjeksiyondan sonra bu durum tekrar oluÅŸursa, enjeksiyon tekrarlanır. Çok fazla kortizol enjeksiyonları çevre dokulara zarar verebileceÄŸinden enjeksiyon sayısını sınırlamak önemlidir.
Ameliyat dışı yöntemler ile trokanterik bursit tedavi edilememiÅŸse, ameliyat gündeme gelir.
Güncel olarak trokanterik bursitin tedavisi kapalı ameliyat ile yani artroskopik olarak yapılmaktadır. Kamera ile bursit tespit edilip, bozulmuÅŸ olan bursa dokusu çıkarılır. Eklem ile ilgili bir iÅŸlem yapılmadığından ameliyat sonrası hasta 1-2 hafta içinde günlük aktivitelerine geri döner.
HAZIRLAYAN:FZT.SALÄ°HA KURT